बोलबम तीर्थालुदेखि व्रतालु महिलासम्मको भीड, शिवालयहरूमा बिहानैदेखि पूजा–आराधना
विदुर खवास
२५ साउन, धनकुटा । बिहानैदेखि हातमा पूजाका सामग्री, काँधमा जलको भाँडो र मुखमा ‘बोलबम’को उच्चारण। धनकुटाको मुलघाटस्थित प्रसिद्ध विश्रान्ति धाममा सोमबार यस्तै धार्मिक दृश्य देखिन्थ्यो। साउन महिनाको अन्तिम सोमबार भगवान् शिवको पूजा–आराधना गर्न धनकुटासहित छिमेकी जिल्लाबाट आएका भक्तजनले धाम परिसर भरिभराउ बनेको थियो।
साउनको अन्तिम सोमबार भएकाले बिहानैदेखि विश्रान्ति धाममा भक्तजनको बाक्लो उपस्थिति थियो। महिला तथा अन्य श्रद्धालुहरू व्रत बसेर विधिपूर्वक भगवान् शिवको पूजा–आराधनामा सहभागी भए। कतिपय भक्तजनले परिवारको सुख, शान्ति, समृद्धि तथा मनोकांक्षा पूरा हुने विश्वाससहित शिवलिंगमा जल, दूध, बेलपत्र तथा अन्य पूजाका सामग्री अर्पण गरे।
विश्रान्ति धाममा यस दिन बोलबम तीर्थालुको पनि उल्लेख्य भीड लागेको थियो। भक्तजनले लेउती खोला र तमोर नदीको संगमस्थलबाट जल ल्याएर विश्रान्ति महादेवको शिवलिंगमा चढाएका थिए। जल लिएर पैदल धाम पुगेका तीर्थालुका कारण बिहानैदेखि धाम आसपासको वातावरण भक्तिमय बनेको थियो।
विश्रान्ति मन्दिर व्यवस्थापन समितिका महासचिव जनार्दन घिमिरेका अनुसार साउन महिनाभर नै धाममा भक्तजनको आगमन हुने गरेको छ। विशेषगरी साउने सोमबारका दिन धनकुटासहित आसपासका जिल्लाबाट ठूलो संख्यामा श्रद्धालु आउने गरेका छन्।
धार्मिक आस्थाको केन्द्र बन्दै विश्रान्ति धाम
तमोर नदी र लेउती खोलाको संगम नजिक अवस्थित विश्रान्ति धाम धनकुटाको महत्वपूर्ण धार्मिक स्थलका रूपमा परिचित छ। साउन महिनामा यहाँ पूजा–आराधना गर्ने भक्तजनको संख्या उल्लेख्य हुने गरेको छ।
धार्मिक मान्यताअनुसार साउनको सोमबार भगवान् शिवको प्रिय दिन मानिन्छ। यस दिन व्रत बसेर शिवको आराधना, जलाभिषेक, पूजापाठ तथा दान गर्दा पुण्य प्राप्त हुने र मनोकांक्षा पूरा हुने विश्वास हिन्दू धर्मावलम्बीमा छ। साउनका अघिल्ला सोमबार व्रत बस्न नसकेका श्रद्धालुले अन्तिम सोमबार व्रत बसेर शिवको पूजा गरे पनि धार्मिक फल प्राप्त हुने विश्वासका कारण यस दिन शिवालयमा भक्तजनको भीड अझ बढेको पाइन्छ।
जिल्लाभरका शिवालयमा भक्तजनको उपस्थिति
साउनको अन्तिम सोमबार विश्रान्ति धाममा मात्र नभई धनकुटाका विभिन्न शिवालय तथा धार्मिक धाममा पनि बिहानैदेखि श्रद्धालुको उपस्थिति देखिएको थियो। धनकुटाको मधुगंगा धाम, धर्मगंगा मन्दिर, पाख्रीबासस्थित शिवमन्दिर, लेगुवाको नागेश्वर शिवालयलगायत जिल्लाका सातवटै स्थानीय तहमा रहेका विभिन्न शिवालयमा विशेष पूजा–आराधना गरिएको थियो।
कतिपय शिवालयमा भजन–कीर्तन, जलाभिषेक तथा धार्मिक अनुष्ठानसमेत आयोजना गरिएका थिए। व्रतालु महिलाहरूले बिहानै स्नान गरी शिवलिंगमा जल चढाउनुका साथै बेलपत्र, फूल, दूधलगायतका सामग्री अर्पण गरेका थिए।
आस्था, व्रत र बोलबमको संगम
साउन महिना हिन्दू धर्मावलम्बीका लागि भगवान् शिवको आराधनाको विशेष महिना मानिन्छ। यस अवधिमा विशेषगरी साउने सोमबार, सोह्र सोमबार र सोम प्रदोष व्रतको धार्मिक महत्व रहेको पाइन्छ। यस वर्ष साउन महिनामा चारवटा सोमबार परेका छन्। अन्तिम सोमबारका अवसरमा जिल्लाका दर्जनौँ शिवालय तथा धार्मिक धाममा श्रद्धालुको उल्लेख्य उपस्थिति रह्यो। विश्रान्ति धाममा भने जल लिएर आउने बोलबम तीर्थालु, व्रत बसेका महिला, परिवारसहित पूजा गर्न पुगेका श्रद्धालु र स्थानीय भक्तजनका कारण धार्मिक चहलपहल अझ बढेको थियो। साउनको अन्तिम सोमबारले धनकुटाका शिवालयहरूमा धार्मिक आस्थासँगै स्थानीय संस्कृति र सामाजिक एकताको वातावरणसमेत निर्माण गरेको देखिन्थ्यो। बिहानैदेखि मन्दिर परिसरमा गुञ्जिएको घण्टीको आवाज, ‘हर हर महादेव’ र ‘बोलबम’को जयघोषले विश्रान्ति धाम आसपासको वातावरणलाई नै शिवमय बनाएको थियो।
